ગાંધીનગર: ગુજરાતમાં રેશનકાર્ડ ધારકો માટે રાશન મેળવવાની પ્રક્રિયાને વધુ સરળ બનાવવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું લેવામાં આવી રહ્યું છે. હાલ રેશનની દુકાનો પર ફિંગરપ્રિન્ટ દ્વારા લાભાર્થીની ઓળખ ચકાસવામાં આવે છે. જોકે વૃદ્ધો, શ્રમિકો સહિત અનેક લોકોને ફિંગરપ્રિન્ટ મેચ ન થવાની સમસ્યાનો સામનો કરવો પડે છે. હવે આવી સ્થિતિમાં ચહેરાના વેરિફિકેશન દ્વારા લાભાર્થીની ઓળખ કરી રાશન આપવાની વ્યવસ્થા શરૂ કરવાની વિચારણા ચાલી રહી છે.
રાજ્યમાં આશરે 72 લાખ રેશનકાર્ડ ધારકો PDS વ્યવસ્થા હેઠળ રાશન મેળવે છે. અનેક વખત ઉંમર વધવાથી અથવા સતત શારીરિક શ્રમના કારણે આંગળીઓના નિશાન ઘસાઈ જતાં બાયોમેટ્રિક મશીનમાં ફિંગરપ્રિન્ટ મેચ થતું નથી. નેટવર્ક અને ટેકનિકલ સમસ્યાઓને કારણે પણ લાભાર્થીઓને મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડે છે.
રાજ્યના પુરવઠા વિભાગના જોઈન્ટ ડાયરેક્ટર દીપક અતાણીએ જણાવ્યું છે કે ફેસ ઓથેન્ટિકેશનનો પ્રોજેક્ટ હાલમાં વિચારણા હેઠળ છે અને નજીકના સમયમાં તેનો અમલ શક્ય છે.
ફિંગરપ્રિન્ટ નિષ્ફળ જશે તો ચહેરાથી ઓળખ
નવી વ્યવસ્થામાં જો લાભાર્થીનો ફિંગરપ્રિન્ટ મેચ નહીં થાય તો e-POS મશીનમાં ઉપલબ્ધ કેમેરા દ્વારા તેનો ચહેરો સ્કેન કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ આધાર આધારિત ડેટા સાથે વેરિફિકેશન કરીને લાભાર્થીની ઓળખ કરવામાં આવશે અને નિયમ મુજબ રાશન આપવામાં આવશે.
આ સુવિધાથી ખાસ કરીને વૃદ્ધો અને શ્રમિકોને ફાયદો થવાની શક્યતા છે. આંગળીઓના નિશાન સ્પષ્ટ ન આવવાને કારણે અત્યાર સુધી રાશન મેળવવામાં પડતી મુશ્કેલીમાં ઘટાડો થઈ શકે છે.
સરકાર દ્વારા PDS મશીનો અને સંબંધિત સોફ્ટવેરમાં જરૂરી ટેકનિકલ ફેરફારો અને અપડેટ કરવામાં આવશે. જોકે શરૂઆતમાં આ સુવિધા માત્ર એવા રાશનની દુકાનો પર જ ઉપલબ્ધ રહેશે જ્યાં કેમેરા અને ફેસ ઓથેન્ટિકેશનની ટેકનોલોજી સક્રિય કરવામાં આવી હશે.
શું છે ePDS સિસ્ટમ?
PDS એટલે પબ્લિક ડિસ્ટ્રિબ્યુશન સિસ્ટમ, જેના દ્વારા સરકાર રેશનકાર્ડ ધારકો અને લાભાર્થીઓના ડેટાનું ડિજિટલ રીતે સંચાલન કરે છે. રાશનના વિતરણથી લઈને લાભાર્થીની ઓળખ અને વિતરણની પ્રક્રિયાના મોનિટરિંગ સુધીની કામગીરીમાં ePDS સિસ્ટમનો ઉપયોગ થાય છે.
ફેસ ઓથેન્ટિકેશનની વ્યવસ્થા અમલમાં આવશે તો ફિંગરપ્રિન્ટ મેચ ન થવાના કિસ્સામાં લાભાર્થીને વૈકલ્પિક રીતે ઓળખી રાશન વિતરણની પ્રક્રિયા સરળ બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે.
